Një gjykatë ruse dënoi ish-kampionen ukrainase të peshëngritjes, Yulia Lemeshchenko (42) me 19 vjet burg në nëntor 2025 me akuzat se ajo, si agjente e inteligjencës ukrainase, planifikoi sabotim dhe vrasje në territorin rus, raportoi The Guardian. Lemeshchenko, një shtetase ruse që kishte jetuar në Ukrainë për vite me radhë, u shpall fajtore për hedhjen në erë të një linje elektrike pranë Shën Petersburgut dhe për përgatitjen e vrasjes së një komandanti të forcave ajrore ruse në Voronezh, të cilin autoritetet ukrainase e lidhën me bombardimin e shtëpisë së saj në Kharkiv.

Çështja mori vëmendjen e publikut pasi Lemeshchenko papritmas ndaloi së ardhuri në palestrën e Kharkivit ku ajo stërvitej çdo ditë në shtator 2023. Muaj më vonë, ajo u paraqit në një gjykatë në Moskë, duke u përballur me akuza të rënda për terrorizëm dhe bashkëpunim me armikun. Edhe pse autoritetet ruse kërcënojnë dhe torturojnë sistematikisht të burgosurit ukrainas për të nxjerrë rrëfime, paraqitjet e saj sfiduese në gjykatë sugjeruan se kishte disa të vërteta në akuza.

“Nderi është i rëndësishëm për mua”

“Mund ta përkeqësoj pozicionin tim me fjalët e mia, por nderi dhe ndërgjegjja janë më të rëndësishme për mua. Bëra atë që e konsiderova të nevojshme”, tha Lemeshchenko në fjalën e saj përmbyllëse, të cilat u regjistruan nga mediat e pavarura ruse. “Nuk e shoh veten si frikacake apo person të dobët, kështu që vendosa të luftoj kundër agresionit ushtarak rus. Edhe pse nuk jam qytetare e vendit për të cilin vendosa të luftoj, e konsideroj Ukrainën shtëpinë time. E dua atë vend, e dua Kharkivin”, tha ajo.

Lemeshchenko lindi dhe u rrit në Voronezh dhe u transferua në Kharkiv në vitin 2014 me bashkëshortin dhe fëmijën e saj. Atje ajo zbuloi talentin e saj për ngritjen e peshës dhe u bë kampione e Ukrainës në vitin 2021. Sipas Oleksandr Chernyshov, president i Federatës së Ngritjes së Peshave në Peshave në Kharkiv, Lemeshchenko ishte një atlete jashtëzakonisht punëtore dhe e fokusuar që dëshironte fort të garonte nën flamurin ukrainas në garat ndërkombëtare. Megjithatë, pavarësisht se bleu një apartament në Kharkiv dhe u integrua plotësisht, ajo nuk arriti të kapërcente pengesat burokratike për të marrë shtetësinë ukrainase para se të fillonte pushtimi rus në vitin 2022.

Ajo u zemërua veçanërisht nga shkatërrimi i lagjes Saltivka të Kharkivit, ku jetonte, dhe vdekjet e miqve të ngushtë. “Ajo ishte jashtëzakonisht pro-ukrainase, më shumë se disa ukrainas. Dhe ishte e fortë si shkëmbi”, e përshkroi Chernyshov, duke shtuar se vendimi i saj për t’u angazhuar në rezistencë aktive nuk e habiti aspak.

Ajo u dorëzua vetë

Shërbimi Federal i Sigurisë i Rusisë (FSB) pretendon se Lemeshchenko u dorëzua vullnetarisht te autoritetet ukrainase nëpërmjet Telegramit në vjeshtën e vitit 2023. Pas rekrutimit të saj, ajo dyshohet se u transferua në Kiev për trajnim intensiv në përdorimin e armëve, dronëve dhe eksplozivëve. Në gusht 2024, ajo u dërgua në Voronezh me qëllim kryerjen e sulmeve ndaj infrastrukturës së energjisë dhe transportit, si dhe personelit të Ministrisë së Mbrojtjes Ruse. FSB-ja publikoi gjithashtu pamje që tregonin lëngje dhe telefona të ndezshëm që dyshohet se u gjetën në apartamentin e saj, si dhe një video të rrëfimit të saj, raporton The Guardian.

Pasaporta e saj ruse ishte një mjet kyç për shërbimet ukrainase (SBU dhe HUR), pasi i lejonte asaj të kalonte kontrollet që u nënshtrohen shtetasve ukrainas kur hyjnë në Rusi pa dyshim.

Ish-trajneri i saj Dmytro Pavlenko kujtoi se pas zhdukjes së saj ajo e kontaktoi atë vetëm një herë – në ditëlindjen e tij. “E pyeta se ku shkoi, dhe ajo tha vetëm: ‘Jam në Kiev, gjithçka është në rregull. Do ta shpjegoj më vonë’”, tha Pavlenko, i cili fillimisht besonte se e gjithë çështja ishte një komplot rus, por me kalimin e kohës ndryshoi mendje.

Shërbimet ukrainase besohet se janë përgjegjëse për një seri vrasjesh të suksesshme në territorin rus, përfshirë vrasjen e Igor Kirillov, një gjeneral përgjegjës për një njësi armësh kimike, i cili u vra nga një skuter shpërthyes jashtë ndërtesës së tij.