Kosova vijon të mbetet ekonomia me të ardhurat më të ulëta për frymë në Ballkanin Perëndimor, megjithëse sipas projeksioneve më të fundit të Fondit Monetar Ndërkombëtar (FMN), vendi pritet të shënojë rritjen më të shpejtë në rajon gjatë viteve të ardhshme.

Sipas të dhënave të FMN-së, Kosova parashikohet të arrijë në 8,958 dollarë të ardhura për frymë gjatë këtij viti, duke u renditur e fundit në rajon pas Shqipërisë, Maqedonisë së Veriut dhe Bosnjë-Hercegovinës. Megjithatë, institucioni ndërkombëtar vlerëson se ekonomia kosovare ka potencial të lartë zhvillimi nëse vazhdojnë investimet në kapitalin njerëzor, teknologji dhe përmirësimin e ambientit të biznesit.

“Për Kosovën dhe Maqedoninë e Veriut, FMN thekson rëndësinë e reformave në tregun e punës dhe rritjen e produktivitetit për të përballuar sfidat demografike. Këto trajektore tregojnë se rajoni po kalon nga një fazë e rritjes së bazuar në konsum, drejt një rritjeje më të qëndrueshme të bazuar te eksportet dhe investimet, çka reflektohet në shifrat optimiste të dekadës së ardhshme”.

Në anën tjetër, Shqipëria pozicionohet ndër ekonomitë më dinamike të rajonit, me të ardhura për frymë që sipas projeksioneve do të arrijnë në 12,493 dollarë këtë vit. FMN lidh këtë performancë me rritjen e fortë të sektorit të turizmit, disiplinën fiskale dhe zgjerimin e investimeve në ndërtim dhe infrastrukturë.

Perspektiva për periudhën 2026–2031 shihet pozitive për të dyja vendet. Kosova pritet të arrijë në 12,483 dollarë për frymë deri në vitin 2031, duke regjistruar rritjen më të madhe në përqindje në Ballkanin Perëndimor dhe duke ngushtuar diferencën me fqinjët. FMN e konsideron këtë si një proces të shpejtë afrimi ekonomik me rajonin.

Ndërkohë, Shqipëria pritet të arrijë në 17,353 dollarë për frymë deri në vitin 2031, e mbështetur nga vazhdimi i reformave institucionale dhe përfitimet nga procesi i integrimit europian. Sipas FMN-së, fondet e para-anëtarësimit në Bashkimin Europian dhe zgjerimi i sektorit të shërbimeve do të jenë faktorë kyç në këtë rritje.

Analiza historike e periudhës 2010–2026 tregon se ekonomitë e rajonit kanë kaluar një rrugëtim të vështirë pas krizës financiare globale dhe pandemisë së vitit 2020. Shqipëria ka arritur më shumë se të dyfishojë të ardhurat për frymë krahasuar me vitin 2010, ndërsa Kosova ka ruajtur ritme të qëndrueshme rritjeje falë konsumit të brendshëm dhe remitancave.

FMN vlerëson se Ballkani Perëndimor po hyn gradualisht në një fazë të re zhvillimi ekonomik, ku modeli i rritjes po zhvendoset nga konsumi drejt investimeve dhe eksporteve. Për Kosovën dhe Shqipërinë, sfida kryesore mbetet rritja e produktivitetit, forcimi i tregut të punës dhe krijimi i një ekonomie më konkurruese në raport me standardet e Bashkimit Europian. /Monitor