Fondi prej 300 miliardë dollarësh, i projektuar për të rritur investimet në Iran, është pjesë e një marrëveshjeje kornizë midis Shteteve të Bashkuara dhe Iranit, dhe më shumë se gjysma e kësaj shume është premtuar tashmë, raporton Reuters.

Fondi është projektuar për t’u ofruar të dyja palëve stimuj ekonomikë për të arritur një marrëveshje përfundimtare për t’i dhënë fund luftës.

Zyrtarët amerikanë dhe iranianë thanë të dielën se kishin arritur një marrëveshje kornizë për t’i dhënë fund luftës, e cila filloi kur forcat amerikane dhe izraelite sulmuan Iranin më 28 shkurt, për të hequr bllokadën amerikane ndaj Iranit dhe për të rihapur Ngushticën e Hormuzit, një rrugë kyçe për furnizimet globale me naftë dhe gaz.

Fondi i ri është një mjet investimi privat, jo një program rindërtimi ose dëmshpërblimi lufte, dhe nuk do të përfshijë asnjë para ose grant qeveritar, raportoi Reuters.

Kompanitë me seli në Shtetet e Bashkuara, shtetet arabe të Gjirit, Azi, Amerikën e Jugut dhe Afrikë kanë rënë dakord tashmë të sigurojnë financimin. Investimet e njoftuara përfshijnë sektorin e energjisë, logjistikën, prodhimin dhe transportin.

Teherani fillimisht kishte kërkuar 400 miliardë dollarë dëmshpërblime lufte nga Shtetet e Bashkuara, por Uashingtoni ka thënë se nuk do të paguajë një kompensim të tillë.

Mekanizmi parashikon që vendet rajonale të kontribuojnë në mënyra të ndryshme, tha burimi iranian. Kjo përfshin ofrimin e kredive, krijimin e linjave të kreditit ose financimin direkt të rindërtimit të objekteve të dëmtuara nga lufta, duke përfshirë objekte të tilla si kompleksi i çelikut Mobarakeh, rafineritë, aeroportet dhe infrastruktura më e gjerë e goditur nga konflikti.

Irani, një nga ekonomitë më të mëdha në Lindjen e Mesme, nuk ka tërhequr pothuajse asnjë investim të huaj të drejtpërdrejtë të rëndësishëm gjatë katër dekadave të fundit, pasi është përjashtuar nga tregjet globale të kapitalit nga valët e njëpasnjëshme të sanksioneve amerikane dhe ndërkombëtare.

Një burim i njohur me marrëveshjen i tha Reuters se fondi i investimeve ishte plotësisht i ndarë nga procesi paralel i negociatave që lidhet me heqjen e sanksioneve amerikane dhe lirimin e aseteve shtetërore iraniane të ngrira jashtë vendit, duke theksuar se ato ishin dy mekanizma të ndryshëm financiarë me objektiva dhe afate të ndryshme.

Fondi nuk do të krijohet ose të funksionojë derisa të arrihet një marrëveshje përfundimtare dhe e kënaqshme. Memorandumi i Mirëkuptimit, pasi të nënshkruhet, duhet të ofrojë një kornizë për procesin gjatë 60 ditëve të ardhshme.