Poezi nga Xhevdet Bajraj
ATA VETËM SHKOJNË TË PUSHOJNË
Kur duket se poezia i vret poetët
vetëm që t’i bëjë të pavdekshëm
mos i besoni
ata vetëm shkojnë
të pushojnë
KY NUK ËSHTË NJË LIBËR
Varrezat e qyteteve në gjithë botën
janë biblioteka përplot libra të mbyllur
që askush s’mund t’i lexojë
Në rastin më të mirë
për disa prej tyre mund të dëgjosh interpretime
nga ata që nuk dinë të lexojnë
edhe pse i dinë të gjitha shkronjat
Disa libra vdesin së bashku me autorin
disa të tjerë vdesin para autorit
shumica lindin të vdekur
Poezia është e gjallë
prandaj dëgjojeni këshillën e Whitman-it
Shoku
ky nuk është një libër
kush prek këtë
prek një njeri
PARIMI THEMELOR I NJË POETI
Liria është parim themelor
që një poeti i ndihmon
ta vë në pah
tmerrin e botës
Poeti është thjesht i lirë
është dritë
brenda tavernës së madhe të botës
kur bie nata
dhe fillon tragjedia njerëzore
a komedia hyjnore
DIKUSH ME QËLLIM E NDALTE RRYMËN
Në Rahovec
banoja në një ndërtesë
që gjendej në çarshi
pra
në oborr e kisha kinemanë
bibliotekën e qytetit
librarinë
një xhami dhe një teqe
kioska
ëmbëltore
kafene e qebaptore
dhe shumë dyqane
Jeta mund të jetë dyqan a kafene
qebaptore apo ëmbëltore
kioskë
xhami a teqe
librari a bibliotekë
por zakonisht është
si në kinemanë e fëmijërisë sime
kur ngjarja në film
niste të zhvillohej për së mbari
ndalej rryma
dikush me qëllim e ndalte rrymën
DRITA NË ËNDËRR
Brenda një nate
e jetoi tërë jetën
si deshi vetë
duke e ndjekur një dritë
në ëndërr
Me lindjen e diellit
kënduan zogjtë
lulet e mëngjesit të kacavarura
në dritaren e dhomës
çelën
ai u zgjua me sy të hapur
i habitur
Nga qielli e shihte
një thikë të ngulur
në gjoksin e tij
JETË ËSHTË EDHE KJO
Një qen
pranë një varri
në mes të varrezave të qytetit
ulërin në hënë
Një njeri në shtratin e tij
përplaset me muret e ëndrrës së keqe
as e gjen derën as dritaren
që të dalë prej aty
e as nuk mund të zgjohet
Jetë është edhe kjo
lyhet buka me të
kur ke bukë
dhe e ha
Më lehtë përpihet
kur përcillet me verë
që del nga gjinjtë e gruas që e do
E GJITHË JETA ËSHTË POLITIKË
E gjithë jeta është politikë
e arti është jetë e njeriut
që e bart këtë botë
mbi shpatulla
dhe lë gjurmë dashurie
rrugës për në qiell
apo e përpijnë gjurmët e veta
dhe në të dyja rastet
ai ka diçka për të thënë
Në të kundërtën
do të qepte rroba
për atë që e bart këtë botë mbi supe
ose do të mprehte thika
për llojin e vet
FLUTUR E ÇMENDUR
Nuk kishte dyshim
mbrëmë pati ëndërruar se ishte
flutur e çmendur
E hapi dritaren dhe po shijonte peizazhin
jetonte që dy muaj aty
kur e kuptoi që lulet që po i shihte
i mbulonin varrezat e fshatit
dhe fluturat që banonin aty
me lehtësi fluturonin
nga ëndrra në zhgjëndërr
Atë natë ëndërroi
se ishte flutur e çmendur
dhe nga zhgjëndrra nuk dilte dot
LEHTËSIMI
Të jetuarit e vdekjes së vet
është e rëndë për njeriun
sidoqoftë
e ndien një lehtësi
kur e di
se pjatat e palara që i le pas vetes
do t’i pastrojë jeta
NUHATJA E BOSHLLËKUT
Boshllëku rritej
i afrohej atij
e nuhaste
e shikonte drejt në sy
dhe kur më në fund
u gjendën ballë për ballë
ai e shfrytëzoi këtë
u hodh në të dhe e mbushi
Jeta i iku
si zog i frikësuar
që herë pas here
glasonte nga qielli
duke fluturuar
NË SKENËN E JETËS
Pleqëria nuk është për qyqarët
dilet në skenën e jetës
edhe pa e pasur një fjalë të vetme
për ta thënë
a gjest
për ta bërë
Miqtë e vërtetë
do të duartrokasin
se për ta
episodi i fundit nuk ka rëndësi
por ka rëndësi kush ishe
dhe çfarë ke bërë deri atë ditë
AI VAZHDON TË MBETET PA SHTËPI
Bota është një spital i madh
një fushëbetejë
ku një vistër e pa fund
e të sëmurëve
përballen me njëri-tjetrin
Paramendojeni një poezi
a një varg të bukur
njerëzor
të hedhur në mbeturina
nga vetë autori
dhe kur e gjen këtë një i pastrehë
e lexon
i ndërrohet jeta
për të mirë
dhe kjo dhemb shumë
e vret
se ai vazhdon të mbetet pa shtëpi
MEDIOKRITETI
Nëse tregojmë histori të bukura
që nuk thonë absolutisht asgjë
lind pyetja
për çfarë arsye i tregojmë ato
Mediokriteti si tipari më i dëshirueshëm
dhe më i shpeshtë sot
është më i lehtë për t’u kontrolluar
dhe nëpërmjet tij
imponohet si vlerë përfundimtare
(në formë të lirisë artistike)
përcakton me përpikëri
se nuk ka jetë
në libra
në poezi
S’KA GJË TË KEQE KËTU
Vrasës a viktimë
djalë me apo pa armë
vajzë pa apo me shami
i mbarë apo i prapë
marrës apo dhurues i dashurisë
në një mënyrë apo tjetër
si për ironi
të gjitha shtigjet të çojnë
në prehër të njëfarë Zoti
qoftë ai edhe zot koti
S’ka gjë të keqe këtu
si në qiririn e fikur
as ai vetë dritën
nuk e ka shpikur
E PARA ISHTE POLITIKA
E para ishte politika
pastaj debati rreth asaj
se i kujt ishte Gogoli
Nuk u pajtuan
kështu që ia nisi një luftë
që njerëzimi s’do ta harrojë kurrë
E Gogoli
Gogoli është i imi
dhe i yti o njeri i vogël
me cigare në vesh
në mes të kësaj historie të madhe
e të përgjakshme
të çnjerëzimit
Marrë nga numri 27 i revistës “Akademia”



